Wiek emerytalny 68 lat w Polsce? Wiadomo, co z przepisami od 2027 roku
W przestrzeni publicznej ponownie pojawiają się nagłówki sugerujące podniesienie wieku emerytalnego w Polsce nawet do 68 lat i zapowiadające zmiany już od 2027 roku. Uspokajamy: w parlamencie nie ma żadnego projektu ustawy podnoszącego powszechny wiek emerytalny, a obecnie obowiązujące progi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn pozostają nienaruszone. Dłuższa praca pozostaje dobrowolnym wyborem, który w połączeniu z ulgą podatkową PIT-0 potrafi przynieść pracownikowi tysiące złotych czystego zysku w skali roku.
W skrócie:
- Obowiązujący w Polsce wiek emerytalny to niezmiennie 60 lat dla kobiet oraz 65 lat dla mężczyzn – żadna zmiana od 2027 roku nie została uchwalona.
- Doniesienia o podniesieniu progu do 63, 65 czy 68 lat to wyłącznie dyskusje i rekomendacje ekonomistów, a nie przygotowywane prawo.
- Odłożenie przejścia na emeryturę o zaledwie jeden rok może podnieść przyszłe świadczenie wypłacane przez ZUS nawet o 10–15%.
- Pracujący senior zarabiający 7 000 zł brutto zyskuje dzięki uldze PIT-0 około 395 zł miesięcznie więcej na rękę, co daje ponad 4 700 zł oszczędności w skali roku.
Chcesz być na bieżąco z najważniejszymi wiadomościami?
dodaj zgarnijpremie.pl do preferowanych źródeł w Google
Spis treści
- Wiek emerytalny w Polsce. Jakie przepisy obowiązują w 2026 i 2027 roku?
- Skąd wzięła się granica 68 lat i czy rząd szykuje zmiany po wyborach?
- Odroczenie emerytury o rok. Ile naprawdę można zyskać w ZUS?
- PIT-0 dla seniora w praktyce. Konkretne wyliczenie dla pensji 7000 zł brutto
- Brać emeryturę i pracować, czy wstrzymać wniosek do ZUS?
Wiek emerytalny w Polsce. Jakie przepisy obowiązują w 2026 i 2027 roku?
Wokół polskiego systemu emerytalnego narasta wiele mitów i dezinformacji. W sieci regularnie pojawiają się sensacyjne doniesienia z pytaniem, czy od 2027 lub 2028 roku Polacy będą musieli pracować do 68. roku życia. Fakty prawne są jednoznaczne: obecnie obowiązujący wiek emerytalny wynosi 60 lat dla kobiet oraz 65 lat dla mężczyzn.
Zasady te wynikają wprost z ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i obowiązują nieprzerwanie od 1 października 2017 roku. Żaden organ państwowy, ministerstwo ani Kancelaria Premiera nie skierowały do prac legislacyjnych projektu ustawy, który zakładałby podniesienie tych progów od 1 stycznia 2027 roku.
Osiągnięcie wieku emerytalnego nie oznacza przymusu natychmiastowego zakończenia pracy. Daje ono ubezpieczonemu prawo do złożenia wniosku o świadczenie, z którego może skorzystać od razu albo odłożyć tę decyzję na późniejszy czas.
Sprawdź: Dwa przelewy z ZUS w październiku. Pieniądze trafią na konta przed 1 listopada
Skąd wzięła się granica 68 lat i czy rząd szykuje zmiany po wyborach?
Granice 63, 65, 67, a nawet 68 lat pojawiają się w debacie publicznej z jednego głównego powodu: demografii. Organizacje międzynarodowe (takie jak OECD) oraz krajowi eksperci regularnie publikują raporty wskazujące, że Polska ma jeden z najniższych progów emerytalnych dla kobiet w całej Unii Europejskiej przy jednoczesnym gwałtownym starzeniu się społeczeństwa.
Część ekonomistów proponuje stopniowe zrównanie wieku obu płci (np. na poziomie 63 lub 65 lat), a w długoterminowych symulacjach demograficznych dla kolejnych dekad przewija się nawet wiek 68 lat.
Należy jednak postawić wyraźną granicę między analizami analityków a decyzjami politycznymi:
- Badania opinii społecznej pokazują zdecydowany opór Polaków wobec podwyższania wieku emerytalnego – poparcie dla wariantu 67 lub 68 lat nie przekracza w sondażach kilku procent.
- Żadna z głównych sił politycznych nie ma w swoim programie powrotu do podwyższania wieku emerytalnego.
- Spekulacje, jakoby reforma miała zostać wprowadzona znienacka po wyborach parlamentarnych w 2027 roku, nie znajdują potwierdzenia w żadnych dokumentach strategicznych rządu.
Odroczenie emerytury o rok. Ile naprawdę można zyskać w ZUS?
Zamiast przymusu administracyjnego ustawodawca stawia na mechanizmy zachęt finansowych. Każdy miesiąc i każdy rok przepracowany po osiągnięciu 60. lub 65. roku życia przekłada się bezpośrednio na realny wzrost przyszłej emerytury. Wynika to z prostego wzoru, według którego ZUS oblicza wysokość świadczenia:
Zgromadzony kapitał emerytalny (składki + kapitał początkowy + waloryzacja) dzieli się przez przewidywane średnie dalsze trwanie życia w miesiącach (zgodnie z tablicami GUS).
Kiedy decydujesz się pracować o 12 miesięcy dłużej:
- Twoje konto i subkonto w ZUS podlegają kolejnym rocznym waloryzacjom (w ostatnich latach waloryzacje kapitału sięgały od 9% do nawet ponad 14%).
- Przez kolejny rok na Twoje konto wpływają nowe składki emerytalne potrącane z pensji.
- Wskaźnik średniego dalszego trwania życia spada o kilkanaście miesięcy, co oznacza, że większy kapitał dzielony jest przez mniejszy mianownik.
W praktyce odroczenie przejścia na emeryturę o zaledwie jeden rok podnosi wyjściowe świadczenie o około 10% do 15%. Jeśli z kalkulacji wynika, że w wieku 60 lub 65 lat otrzymasz 3 500 zł brutto, to pracując rok dłużej, możesz podnieść wyjściową kwotę do poziomu rzędu 3 850 – 4 000 zł brutto miesięcznie – i to do końca życia.
PIT-0 dla seniora w praktyce. Konkretne wyliczenie dla pensji 7000 zł brutto
Osoby, które osiągnęły powszechny wiek emerytalny, ale nie złożyły wniosku o emeryturę i nadal pracują, mają prawo do znaczącego przywileju podatkowego: ulgi PIT-0 dla seniora (art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy o PIT).
Zwolnienie z podatku dochodowego obejmuje przychody z pracy na etacie, umów zlecenia oraz pozarolniczej działalności gospodarczej do kwoty 85 528 zł rocznie. Co ważne, seniorowi przysługuje dodatkowo podstawowa kwota wolna od podatku wynosząca 30 000 zł rocznie (jeżeli rozlicza się według skali podatkowej). Łącznie daje to aż 115 528 zł przychodu bez podatku dochodowego w danym roku.
Sprawdziliśmy, ile to daje w portfelu na konkretnym przykładzie.
Pracownica kończy 60 lat, zarabia 7 000 zł brutto na umowie o pracę i postanawia pracować dalej, wstrzymując pobieranie emerytury:
- Jej roczny przychód wyniesie 84 000 zł, co oznacza, że mieści się w całości w limicie ulgi 85 528 zł.
- Obowiązkowe składki ZUS (emerytalna, rentowa, chorobowa) oraz składka zdrowotna są pobierane normalnie, jednak pracodawca nie potrąca z jej pensji ani grosza zaliczki na podatek dochodowy (PIT).
- Standardowa zaliczka na PIT przy takich zarobkach (po uwzględnieniu 12% stawki podatku i miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek) wynosi około 395 zł miesięcznie.
- Dzięki PIT-0 senior otrzymuje na rękę około 5 497 zł zamiast 5 102 zł.
W skali pełnego roku w kieszeni pracującego seniora zostaje dokładnie 4 740 zł czystego zysku z samego zwolnienia z podatku, podczas gdy na koncie w ZUS rośnie baza pod przyszłą, wyższą emeryturę.
Warto wiedzieć: Emerytura zależna od dzieci. ZUS szykuje dużą zmianę?
Brać emeryturę i pracować, czy wstrzymać wniosek do ZUS?
To jeden z najważniejszych dylematów finansowych osób zbliżających się do 60. lub 65. roku życia. Na rynku funkcjonują dwa podejścia:
- Wariant pierwszy: Przejście na emeryturę i jednoczesna praca. W tym scenariuszu pobierasz z ZUS wyliczoną emeryturę i jednocześnie pensję z pracy. Twój łączny comiesięczny dochód jest natychmiast znacznie wyższy, a od wynagrodzenia pracodawca nadal odprowadza składki (możesz raz w roku złożyć wniosek o przeliczenie świadczenia). Tracisz jednak prawo do ulgi PIT-0 dla seniora, a Twoje zarobki z obu źródeł sumują się, co może sprawić, że szybciej wejdziesz w drugi próg podatkowy (32%).
- Wariant drugi: Wstrzymanie wniosku o emeryturę i praca z PIT-0. Rezygnujesz z bieżącej wypłaty świadczenia, ale zyskujesz wyższą pensję netto (dzięki zerowemu podatkowi) oraz generujesz potężny wzrost docelowej emerytury dzięki waloryzacjom kapitału i korzystniejszym tablicom dożycia.
Podsumowując: nie musisz obawiać się nagłego podwyższenia wieku emerytalnego do 68 lat od 2027 roku. Zamiast ulegać niesprawdzonym doniesieniom, warto wejść na portal PUE ZUS, sprawdzić prognozę swojego świadczenia w kalkulatorze emerytalnym i samodzielnie policzyć, czy w Twoim przypadku bardziej opłaca się pobieranie dwóch świadczeń jednocześnie, czy odroczenie wniosku o rok lub dwa lata z wykorzystaniem ulgi podatkowej.
Oficjalne źródło informacji:
- Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1251 z późn. zm.)
- Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – art. 21 ust. 1 pkt 154 (Dz.U. z 2024 r. poz. 226 z późn. zm.)
- Informacje oraz tablice średniego trwania życia Głównego Urzędu Statystycznego (GUS)
- Wyjaśnienia i kalkulatory Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS)
