Skanowanie telefonu przy kasie dla kilku złotych oszczędności lub e-paragonu stało się w Polsce codziennym odruchem. Jednak w przypadku sieci Action cena drobnego rabatu okazuje się zupełnie inna niż u konkurencji: dyskont oficjalnie wpisał do swojej polityki prywatności trenowanie modeli sztucznej inteligencji na historii zakupów, wydanych kwotach i wyszukiwaniach klientów. Co istotne, wycofanie zgód na reklamy wcale nie blokuje tego procesu.

Dla większości kupujących aplikacja mobilna to prosty sposób na zaoszczędzenie paru złotych, sprawdzenie cotygodniowej oferty promocyjnej i przechowywanie paragonów bez konieczności kolekcjonowania papierowych wydruków. Kiedy jednak klient skanuje kod kreskowy przy kasie, transakcja zostaje na stałe powiązana z jego profilem w systemie sieci.
W przypadku Action zapisy w dokumentacji idą o krok dalej niż standardowe zbieranie historii transakcji. W sekcji poświęconej analizie danych sieć wprost zastrzega sobie prawo do wykorzystywania informacji o zakupionych produktach, terminach zakupów, wydanych kwotach, a także zachowaniach w samej aplikacji – takich jak wyszukiwane hasła czy produkty dodawane do wirtualnych list zakupowych.
Zgromadzone w ten sposób dane służą nie tylko do wewnętrznych zestawień sprzedaży. Zgodnie z oficjalną polityką prywatności holenderskiej sieci, mogą one być używane do opracowywania, doskonalenia i trenowania modeli statystycznych, modeli predykcyjnych oraz modeli sztucznej inteligencji (AI). Action deklaruje przy tym, że wyciągane wnioski są wykorzystywane głównie w formie zagregowanej do planowania łańcucha dostaw i decyzji asortymentowych, a nie do ustalania indywidualnych cen dla konkretnego użytkownika. Sam fakt wpisania treningu AI na danych konsumentów stanowi jednak bezprecedensowy zapis w tym segmencie handlu.
Sprawdź też: Jak bezpiecznie robić zakupy przez internet?
Wielu użytkowników zakłada, że wystarczy wejść w ustawienia prywatności telefonu lub aplikacji, odznaczyć checkboxy ze zgodami na personalizowane reklamy i zablokować marketing w mediach społecznościowych, aby zachować pełną anonimowość. W praktyce ten mechanizm tak nie działa.
Action rozdzieliło profilowanie reklamowe od analiz analityczno-technologicznych:
Oznacza to, że zwykłe wyłączenie powiadomień push czy rezygnacja z maili handlowych nie powoduje automatycznego wyłączenia algorytmów analizujących koszyk. Aby sprzeciwić się przetwarzaniu danych w oparciu o prawnie uzasadniony interes, klient musi złożyć formalny sprzeciw wobec przetwarzania danych osobowych do inspektora ochrony danych sieci, co wymaga przejścia osobnej procedury przewidzianej przepisami RODO.
Analiza dokumentów prawnych pozostałych czterech gigantów polskiego handlu detalicznego pokazuje, że każdy z nich buduje profile zakupowe, lecz żaden nie zdecydował się na tak dosłowny zapis dotyczący modeli sztucznej inteligencji, jak Action.
Biedronka w regulaminie programu Moja Biedronka koncentruje się na przetwarzaniu historii transakcji, geolokalizacji sklepu i zwyczajów zakupowych w celu serwowania spersonalizowanych shakeomatów, rabatów oraz ofert w usłudze dostaw Biek. Lidl w ramach Lidl Plus przypisuje każdy paragon do konta, aby tworzyć kupony odpowiadające wcześniejszym wyborom klienta i analizować skuteczność akcji tematycznych.
Kaufland w programie Kaufland Card Xtra otwarcie wyjaśnia mechanizm doboru rabatów: system porównuje koszyk danego klienta z koszykami tysięcy innych osób o zbliżonych wzorcach i na tej podstawie typuje produkty, które mogą go skusić. Z kolei Rossmann w aplikacji Rossnę! śledzi etapy rozwoju rodziny oraz częstotliwość zakupów kosmetycznych, by podsyłać przypomnienia o kończących się artykułach higienicznych.
Żadna z tych czterech sieci w swoich polskich dokumentach nie wymienia wprost trenowania generatywnej lub predykcyjnej sztucznej inteligencji na danych swoich klientów. Nie wyklucza to stosowania zaawansowanych algorytmów uczenia maszynowego wewnątrz ich serwerowni, jednak to Action jako jedyne oficjalnie nazwało ten proces w dokumentach przedstawianych konsumentom.
Warto wiedzieć: Oszustwo w sklepie internetowym? Pomożemy Ci dowiedzieć się, gdzie zgłosić oszustwo sklepu internetowego!
Oddawanie historii swoich codziennych wydatków nie jest obojętne. Choć pojedynczy zakup papieru toaletowego czy baterii nie zdradza wiele, to zestawienie 50 transakcji z pół roku tworzy precyzyjną mapę stylu życia: ujawnia status materialny, dietę, nawyki zdrowotne, godziny pracy, a nawet obecność dzieci czy zwierząt w domu.
Warto zatem dokonać chłodnej kalkulacji korzyści:
| Model korzystania ze sklepu | Co zyskujesz? | Co oddajesz sieci? | Czy to się opłaca? |
|---|---|---|---|
| Regularne duże zakupy z dedykowanymi kuponami | Realne rabaty rzędu 20–50 zł miesięcznie | Pełny profil wydatków i nawyków domowych | Tak, jeśli zniżki dotyczą produktów pierwszej potrzeby |
| Okazjonalne wizyty po 1–2 drobiazgi | Kilkadziesiąt groszy lub brak rabatu (tylko e-paragon) | Historię transakcji powiązaną z numerem telefonu i mailem | Nie – rabat jest iluzoryczny względem wartości danych |
| Przeglądanie gazetek promocyjnych | Podgląd cen bez logowania | Nic (wystarczy strona www bez instalacji aplikacji) | Najbardziej opłacalna forma kontroli cen |
Kiedy rabat w aplikacji wynosi symboliczne 50 groszy na produkcie kupowanym raz na kwartał, przekazywanie prawa do trenowania algorytmów na własnym budżecie jest transakcją jednostronną, w której głównym wygranym pozostaje sieć handlowa.
Przeczytaj: Auchan najtańszy, Netto najdroższe. Nowy raport ujawnia przepaść w cenach
Konsumenci nie są całkowicie bezradni wobec polityki korporacji handlowych. Jeśli zależy Ci na ochronie prywatności, warto wdrożyć trzy proste zasady:
dodaj zgarnijpremie.pl do preferowanych źródeł w Google
Oficjalne źródło informacji: Polityka prywatności aplikacji Action oraz oficjalne dokumenty programów lojalnościowych Moja Biedronka, Lidl Plus, Kaufland Card Xtra i Rossmann (listopad 2026 r.).